Zelfbeschikking binnen een Waardige Samenleving

11 09 2009

05/10/2009 14:47   het ene of het andere   dv
De paragraaf over Zelfbeschikking breekt een stevige lans voor vrij onderzoek, dat klinkt prachtig, maar pleit tevens voor het stellen van prioriteiten voor het besteden van geld aan wetenschappelijk onderzoek op basis van de sociale gevolgen van het onderzoek en de noden van de samenleving. Ja, t is een of t ander, denk ik dan: of we zijn voor vrij onderzoek en dan is het ook echt vrij, zoals kunstenaars vrij kunnen zijn in hun artistiek onderzoek, of we kiezen voor beleidsgericht onderzoek, wat een even eerbare optie is, maar dan is het de overheid en de gemeenschap die de bakens uitzetten en is het onderzoek uitdrukkelijk niet vrij. Beide opties zijn nobel, maar men moet wel kiezen. Nu gaat de tekst de wezenlijke vraag over fundamenteel versus instrumenteel wetenschappelijk onderzoek uit de weg. Een gemiste kans.Een ander en veel grootschaliger spanningsveld binnen het vrijzinnig humanisme betreft de verhouding tussen individu en gemeenschap. Wanneer men het concept van liberté actualiseert tot zelfbeschikking en dat vervolgens vooral begrijpt als individuele zelfbeschikking en niet politieke, want dat soort zelfbeschikking was ooit een sleutelconcept op de IJzerbedevaart, moet men zich expliciet bezinnen over de verhouding tot de gemeenschap. Ten tijde van de Franse Revolutie gold die liberté niet zozeer de keuzevrijheid van de enkeling, maar het zelfbeschikkingsrecht van het volk. Liberté en fraternité lagen dichter bij elkaar dan de zelfbeschikking en solidariteit van deze tekst. Wie de basisprincipes van het humanisme herdenkt, moet ze ook herdenken in zijn consequenties.

22/09/2009 14:53   de toekomst ligt bij de creatievelingen   bd
Het is edel om na te denken over wie we zijn, waar we staan en waar we naartoe willen. Dit is zeker het geval als we ook eraan denken dit te delen met anderen. Om zo ook de andere te stimuleren inzicht te verwerven. We willen aan de andere bovendien tonen dat we bereikbaar zijn. Dit is anders dan paternalisme. En verschillend van eurocentrisme. Onze waarden zijn niet zomaar exporteerbaar. Contexten zijn belangrijk. Vrijheid is de strijd tussen tegengestelde waarden. Als mens tracht men deze te overstijgen, men zoekt steeds naar oplossingen. Hierdoor krijgen we een nieuwe toestand van vrijheid. Vrijheid werkt zo eigenlijk bevrijdend. Belangrijk hier lijkt me de vraagstelling die kan leiden naar inzicht. Een val kan zijn het gebruik van teveel mooie woorden onder de daad bij die woorden te voegen. Hoed ons om in machtsspelletjes terecht te komen. Filosofie kan hierbij helpen. Maar ook ervaring. Zoals de ontmoeting met de andere, met het anders-zijn. De uitwisseling en wederzijdse verrijking. Een proces dat boeiend en stimulerend werkt voor de participanten. Ik doel op een waarde die spiritueel kan genoemd worden. Om zo te komen naar de hoogste waarheid. Hier wordt de finale oplossing voor alle tegenstellingen gevonden. Noemen we dit een humanistische levenshouding? Het begint dus met: Ken jezelf. Of zoals een Gentse professor het eens formuleerde: de toekomst ligt bij de creatievelingen.

17/09/2009 15:29   hoever?   ap
Nieuwe, ingewikkelde, multiculturele tijden vragen om een nieuwe definitie van de noodzakelijke grenzen. Waar willen we die leggen? Mijn ervaring in de media leert me dat meer en meer mensen politici, linkse en rechtse denkers daarmee worstelen.-Hoever ga je in de vrijheid van onderzoek en het ter discussie stellen van zogenaamde waarheden? Moet de samenleving toch niet een aantal basic waarheden worden opgelegd? Hoever zijn we bereid in die vrijheid te gaan?Voorbeeld: kan onderzoek op basis van rassentheorien of kan de gelijkheid tussen verschillende etnische volkeren niet meer ter discussie worden gesteld? – interessant gegeven in de synthese: ethische oordelen kunnen alleen over de toepassing van het onderzoek gaan – in mijn ogen is het onderscheid tussen het onderzoek op zich en de toepassing ervan niet rigoureus te maken. Ik vraag me af of dit uitgangspunt ook in de praktijk kan worden omgezet.-Persvrijheidvrijheid van meningsuiting: begrip is met het oog op verschillende ontwikkelingen weer aan herdefinitie toe. Vaker en vaker krijg ik te horen dat de media meer kwaad dan goed doen door de verschillende kanten van een probleem te laten zien.-Heel belangrijk in de tekst vind ik de expliciete vermelding van het recht om niet meer te leven waar steeds meer mensen zich in kunnen vinden maar belangrijker nog: het recht om niet deel te nemen aan de samenleving. Ik ben bijzonder benieuwd naar de invulling van dit idee. Wat bedoelt men daar precies mee? Hoever kan dat gaan op vlak van rechten en plichten ook?

04/08/2009 15:34 redelijkheid V M
Wat is essentieel wanneer ik geconfronteerd wordt met een probleem? Een kritisch-redelijke benadering met gevoel.Een vrijzinnig humanist denkt kritisch: hij gebruikt de rede en aanvaardt geen opgelegde waarheden. Hij weet ook dat zijn eigen waarheid nooit absoluut kan zijn. En hoewel niét godsdienstig, is er moge-lijk plaats voor spiritualiteit, met aandacht voor overgangsritualen die belangrijke veranderingen in het mens-zijn markeren. De rede van de vrijzinnig-humanist werkt niet zoals een computer. In tegenstelling tot deze laatste weet hij dat de mens meer is dan zijn verstand alleen verdriet, verliefdheid, ervaring krijgen, gelukkig zijn, , en dat het leven een groeiproces is dat in fasen verloopt.

04/08/2009 15:33 vrij onderzoek en vrijheid MP
Hoe kunnen wij deze vrije discussie mee helpen vormgeven en verdere kennis voor meer mensen genereren? Voor mij is het vooruitgaan in de maatschappij iets wat op zich een discussie waard is. Vooruitgaan betekent voor mij: duurza-me toekomstgerichte beslissingen nemen en concrete handelingen uitvoeren met het oog op het verbeteren van de huidige situaties, en dit vanuit een bewustzijn van de huidige situatie die we vanuit zoveel mogelijk verschillende perspectie-ven moeten proberen te bekijken, met de verhalen en lessen uit het verleden in het achterhoofd. We moeten beseffen en aanvaarden dat er nooit iets zoals een perfecte wereld zal bestaan, maar even goed dat we altijd kunnen en zouden moeten streven naar verbetering. En dat we altijd kunnen leren uit ervaringen. Vooruitgaan is dynamisch. Net zoals kennis. Kennis is de basis voor het structu-reren en organiseren van een maatschappij. Dus de kennis die we hebben, maar vooral de manier waarop we die kennis gebruiken, is heel erg bepalend voor de wereld waarin we leven. Hoe kunnen we de huidige en ontzettend dominante kennismonopolies doorbreken is de vraag. Door er voor te zorgen dat meer men-sen ook buiten de academische wereld.. meer kennis kunnen verwerven, in de zin dat ze op de hoogte gesteld worden van het hele verhaal, of net van andere verhalen dan wat ze te horen krijgen via de populaire media, verouderde school-systemen, en dat ze op die manier zelf kunnen leren nadenken over huidige problematieken en oplossingen.

04/08/2009 15:32 vrij onderzoek M VH
Ook wetenschappers weten dat er grenzen zijn aan het weten en kunnenbeheer-sen. Er is dus enkel een feilbaar en zelfkritisch wereldbeeld mogelijk.Hoe kun-nen wij deze ideedit besef van feilbaarheid integreren?Ik krijg vaak de jammere indruk dat niet alle wetenschappers van de grenzen aan menselijk weten door-drongen zijn. Misschien zijn ze dat wél, maar velen laten het niet direct blijken in de toon die ze aanslaan, en zo wordt het ongebreidelde geloof in de wetenschap dat leeft bij een deel van de niet-wetenschappelijk gevormde bevolking vaak nog aangewakkerd wat uiteraard niet steeds terecht is. Naar mijn mening zou uit het wetenschapsbedrijf soms iets meer bescheidenheid mogen spreken. Het besef van feilbaarheid zou dus intern binnen de wetenschappelijke instellingen en ex-tern binnen andere wereldbeschouwingen die in de maatschappij aanwezig zijn aangewakkerd en gentegreerd moeten worden. Ik vrees dat dit een langdurig pro-ces betreft, maar niettemin de moeite waard is om in te investeren. Het moet na-melijk bijdragen aan het terugdringen van menselijke superioriteitsgevoelens, aangezien een bescheidener zelfbeeld de snelste weg is naar een nieuw wereld-beeld, harmonie met mensen, dieren, planten.Hoe een generatie wetenschappers doen inzien dat weten en kunnen grenzen hebben en moeten hebben?Naar de maatschappij toe dient er misschien iets veranderd te worden in de manier van berichtgeving over wetenschappen en wereldbeeld door de populaire media? Of moet de communicatie naar de buitenwereld toe door de wetenschappelijke in-stellingen meer de nadruk leggen op hun eigen feilbaarheid?Hoe kan dit syste-matisch gebeuren zodat een kritisch wereldbeeld gemeengoed wordt, maar zon-der de mogelijkheid tot gerechtvaardigde kennis uit te sluiten?

04/08/2009 15:31 vrij onderzoek ac
De alom bekende studie rond het genenpaspoort bijvoorbeeld is een erg belang-rijk onderzoek op vlak van erfelijkheid en DNA o.a., maar kan ook opgevat wor-den als een inbreuk op de privacy. Daarnaast kan men stellen dat er een totaal nieuwe en tot nu nog onbekende vorm van discriminatie op zou kunnen volgen. Zo kan ook onderzoek naar stamcellen leiden tot de ontwikkeling van genees-middelen of andere oplossingen voor tal van aandoeningen en ziektes, maar is het wel ethisch en moreel verantwoord? Kloneren kan op vlak van landbouw een nuttig middel zijn voor snellere en vooral omvangrijkere productie van bepaalde groente- en fruitsoorten. Maar wanneer men verder gaat en bijvoorbeeld dieren en misschien reeds in de relatief nabije toekomst zelfs mensen kloneert, is het moeilijk om nog een grens aan te duiden. In hoeverre en op welke manier kun-nen wetenschappers deze problematiek inschatten en hierbij verwacht worden de volledige verantwoordelijkheid ervan te dragen? Wanneer gaat de wetenschap gewoon te ver en doet ze meer kwaad dan goed, en wie beslist hierover?

04/08/2009 15:28 synthese focusgroepen voorjaar 2009 pn
De oorspronkelijke themas Vrijheid en Vrij Onderzoek werden door de verschillende focusgroepen als een individuele respectievelijk structurele vorm van zelfbeschikking beschouwd waarbij een kritische houding essentieel is. Vrijheid van denken is steeds absoluut maar vrijheid van handelen is technisch aan wetten en beperkingen gebonden. Maar is vrijheid ook beperkingen kunnen negeren? Aan het weten zijn geen grenzen: vrij onderzoek is een basisprincipe dat inhoudt dat je zelf nadenkt, zelf op zoek gaat en zelf keuzes maakt, zonder opgelegde waarheden en is onlosmakelijk verbonden met een kritische levensvisie en verantwoordelijkheid. Basisregels opleggen, grenzen die mensen niet mogen overschrijden is noodzakelijk in een samenle-ving. Wederzijds respect en gevoel voor context zijn onmisbaar. In een waardige samenleving is de armoedegrens zeker ook één van deze grenzen. Maar is de vrijheid van anderen beschermen ook een basisregel voor een waardige samenleving? In elk geval moet de keuzemogelijkheid om niet deel te nemen aan de samenleving of niet meer te leven gewaarborgd worden: vrijheid in een waardige samenleving is dat iedereen voor zichzelf de keuze kan maken en de kans krijgt om te leven of te sterven, om samen of alleen te zijn,… Een actiepunt voor een waardige samenleving is in elk geval dat je als individu op elk moment en in elke fase van je leven terecht kan bij iemand die je recht op zelfbeschikking mee kan helpen uitvoeren. Wat het Vrij Onderzoek betreft pleiten vele deelnemers aan de discussies voor het stellen van priori-teiten voor het besteden van geld aan wetenschappelijk onderzoek op basis van de sociale gevolgen van het onderzoek en de noden van de samenleving. Hiertoe moeten geen grenzen opgelegd worden, maar wel transparantie waardoor controle uitgeoefend kan worden. Een wetenschapper is immers niet meer noch minder waard dan iemand anders. Maar onderzoek mag nooit verboden worden in een waardige samenleving. Ethische oordelen kunnen enkel over de toepassingen van het onderzoek gaan, anders verlies je het begrip vrijheid. In het verlengde van het grote belang dat we als vrijzinnig-humanisten aan zelfbeschikking hechten, zijn de gevangenissen, internerings- en asielcentra een gevoelige problematiek. Gepersonaliseerde begeleiding, maatschappijbetrokken magistratuur, herstelconsulenten, afdwingbare en toepasbare regelgeving, wederzijdse kennismakingsinitiatieven worden hierbij als actiepunten geformuleerd. Wie beslist en met welk recht op welke criteria mensen zich niet mogen verplaatsen in een waardige samenleving?

21/01/2009 23:45 vrijheid P DC
Bestaat er een onderscheid tussen individuele vrijheid en collectieve vrijheid? In de zin van kansen om zich al individu te ontplooien en kansen om zich als een deelgroep te ontplooien? Hoe verhouden die twee zich dan ten opzichte van elkaar? De beperkingen in vrijheid waarmee een individu geconfronteerd kan worden zijn die anders dan de beperkingen van een groep?

21/01/2009 23:43 vrijheid M DS
Vrijheid kan begrepen worden op twee manieren: zich vrij voelen en vrij zijn. Deze twee kunnen ook in verband gesteld worden met elkaar. Is het zo dat men echt vrij is als men zich vrij voelt? Of voelt men zich vrij als men per definitie vrij is? Als men het gevoel heeft dat men keuzes kan maken, kansen kan benutten en zich niet gedwongen voelt in het maken van die keuzes, maar als dit gevoel misleidend is, is men dan vrij? Is zich vrij voelen genoeg om vrij te zijn? Of is vrij zijn genoeg om zich vrij te voelen? Kunnen we echt weten of we vrij zijn, is het mogelijk om te weten in hoeverre we beperkt worden in onze keuzevrijheid?Wanneer we keuzes maken zijn onze keuzeopties al voorgeselecteerd door wat ons wordt aangeboden door de consumptiemaatschappij, we kunnen inderdaad kiezen tussen een jeansbroek van diesel, levis, de hm, hilfinger, … maar wil dat daarom zeggen dat we vrij zijn in onze keuzes? In deze stelling kan men zich enkel vrij voelen en bestaat vrij zijn niet. Onze vrijheid is dan namelijk niets meer dan een gecreerde illusie. Door de groeiende globalisering en de nadruk die daarop gelegd is de laatste decennia wordt die illusie enkel vergroot. Men heeft veelal het gevoel dat de grenzen van mogelijkheden, kansen en keuzes verdwenen zijn en dat men nu vrijer is dan ooit om keuzes te maken, maar zijn die grenzen niet gewoon verlegd naar andere gebieden? Heeft de groeiden globalisatie, die meer welvaart en kennis heeft meegebracht, ons geen nieuwe grenzen op onze vrijheid gesteld? Is het dus mogelijk om absolute vrijheid te bereiken, doordat onze keuzes worden voorgekauwd door onze samenleving en is het gevoel die we hebben van vrijheid, echt wel vrijheid?Heeft het individu in de maatschappij bovenal wel behoefte aan absolute vrijheid? Wil men per definitie vrij zijn? Of zijn de basisbehoeften zoals een dak boven ons hoofd, een plek om te slapen en eten en drinken op tafel niet primair op onze wil naar vrijheid? Door de drang om onze primaire behoeften te bevredigen maken we keuzes tussen verschillende vooropgestelde mogelijkheden, die op hun beurt dan weer zorgen dat we gebonden worden aan andere zaken. Bvb, we kiezen een partner, we hebben in theorie keuze tussen de helft van de bevolking om een partner te kiezen, in deze keuze worden we echter belemmerd door geografie, mentaliteit, persoonlijke capaciteiten, … wanneer we dan echter kiezen voor iemand, moeten we daar een deel van onze vrijheid voor afstaan, dat doen we meestal zonder problemen, aangezien we het gevoel hebben daar vrij voor te kiezen. Veranderen van keuze brengt gevolgen met zich mee, zodat men ook op dat vlak maar deels vrij is. In dit opzicht is zich vrij voelen het belangrijkste en komt vrij zijn op de achtergrond. Maar maken we dan van onze persoonlijk vrijheidsgevoel de equivalent van onze vrijheid en is zo vrijheid zich vrij voelen. Doordat er een verschil is tussen hoe vrij een mens zich voelt en hoe vrij een mens kan zijn en men in deze optie de gekozen vrijheid het belangrijkste vindt.

21/01/2009 23:43 vrijheid C S
Wat is vrijheid?Het begrip vrijheid kan spijtig genoeg niet eenduidig gedefinieerd worden. De betekenis van dit woord is vaak afhankelijk van de context waarin het gebruikt wordt. Denk maar aan de vrijheid op economisch, sociaal of politiek niveau…Zelfs binnen hetzelfde kader zijn er verschillende interpretaties. Elke persoon geeft een geheel eigen invulling aan het begrip. Wat de één beschouwt als vrijheid, hoeft dat voor de ander niet te zijn.Misschien krijgen we meer inzicht in de problematiek door de wisselwerking tussen vrijheid en onvrijheid te bestuderen. Is de mens wel echt vrij?Vrijheid is rechtstreeks en onrechtstreeks verbonden met het maken van keuzes. Iedereen moet bepaalde keuzes maken. De mens is enerzijds vrij om te kiezen, maar anderzijds kan hij ook niet anders. De vrijheid van een individu wordt op een zeker punt ook begrensd. Er is een continue interactie tussen de vrijheid van de één en die van de ander. Om vrij te kunnen zijn moet men dus rekening houden met de vrijheid van anderen. Of anders gezegd: er zijn wel grenzen aan de eigen vrijheid! Welke zijn de keuzemogelijkheden die eenieder heeft?Het vergroten van de keuzemogelijkheden is noodzakelijk om van vrijheid te kunnen spreken. De vraag is of de maatschappij voor elk individu gelijke keuzemogelijkheden te bieden heeft.Men is bovendien pas écht vrij in de mate waarin men zich bewust kan zijn van de eigen keuzemogelijkheden. In de werkelijkheid is dit vaak niet het geval!

21/01/2009 23:42 vrijheid T B
In een waardige samenleving moeten mensen zich naar eigen inzichten kunnen ontplooien, met als ultiem maatschappelijk doel een situatie waarbij iedere burger kansen krijgt en ze ook benut. Een essentile voorwaarde daarvoor is vrijheid.Is onze maatschappij in zon mate vrij? Het is namelijk vaak nog zo dat de ene zijn vrijheid de andere zijn onvrijheid is. In vele gevallen denkt onze Westerse maatschappij dat ze het alleenrecht bezit over de waarheid, dat zij enkel weten wat vrijheid nu precies is. En dus door dit beeld op te dringen aan andere culturen verspreiden ze de vrijheid. In welke mate deze echt vrij is, weet ik niet zeker. Zo denk ik even aan het hoofddoekendebat. Vanuit de westerse wereld wordt dit enkel als een vorm van onderdrukking gezien, en terwijl het zo ook in vele gevallen is, is het de vrije keuze van sommige vrouwen om deze te dragen. Omdat dit strookt met ons beeld van vrijheid zullen we deze vrouwen bevrijden, maar tegelijk dus hun eigen, vrije keuze afnemen.Is de wereld, onze maatschappij dus vrij? Of wordt die het enkel wanneer zich iedereen conform gedraagt naar hetgeen de Westerse maatschappij voorschrijft? Is het aan ons om te beslissen wat kan en wat niet kan? Is dit zelf geen vorm van onvrijheid voor al degene die anders zijn?Materile middelen kunnen helpen aan het vrij zijn, je hoeft van niemand afhankelijk te zijn, maar wat dan met de mensen die in armoede leven? Degene die hulp moeten zoeken bij dagonthalen voor mensen met kleine en grote noden. Zijn deze mensen echt vrij?Er is nog steeds geen duidelijk beeld van vrijheid in onze maatschappij, want enkel ons beeld als vrijheid zien, is discriminatie en onvrijheid…

21/01/2009 23:41 vrijheid G B
Zowel de aanwezigheid van keuzes en kansen als afwezigheid van dwang zijn basisprincipes voor het bepalen van vrijheid. Vrijheid kan enkel bestaan wanneer men zelf kan kiezen over zijn eigen leven maar houdt ook in dat je zelf verantwoordelijk bent voor die keuzes en de gevolgen ervan. Iedereen heeft het recht te doen en laten wat hij wil, dit zonder een ander zn vrijheid te beperken. Je eigen vrijheid eindigt dus waar die van een ander begint. Om een vrije keuze te garanderen moet iedereen over gelijke kansen beschikken. Maar is dit wel zo in onze maatschappij? Beschikken wij daadwerkelijk over de vrijheid waar de Belgische grondwet het over heeft?Vanaf het moment dat er een vorm van dwang bestaat verdwijnt de vrijheid. Deze dwang is verbonden met autoriteit. Iedereen zou als gelijkwaardig moeten bestempeld worden maar dit is bijlange niet het geval in onze maatschappij. De wereld wordt al eeuwenlang bepaald door hoge pieten die alle grote beslissingen nemen. Het zijn deze kleine groepen van machtshebbers die onze vrijheid beknotten. De vrijheid wordt dus belemmerd in plaats van bevorderd. Onze individuele keuzemogelijkheden worden beperkt aangezien alles in functie moet gebeuren van de maatschappij.

21/01/2009 22:29 vrijheid W D
Hoe om te gaan met het ambigu gedrocht, genaamd Vrijheid? Kunnen we zonder de hulp en verantwoordelijkheidszin van individuen die bereid zijn om onophoudend op zoek te gaan naar zijn eigen waarden en normen, en deze ook steeds in vraag durven en moeten stellen ooit tot een consensus kunnen komen over wat vrijheid moet inhouden? Kunnen we überhaupt ooit tot een consensus komen daaromtrent of is vrijheid een eeuwig veranderde kameleon die steeds geherdefinieerd moet worden. Zijn er zoiets als basisvrijheden? Of zullen we zonder ooit tot zo’n definitie te komen niet het gevaar lopen om te blijven worstelen met vrijheden die enkel ontwikkeld werden, bekrachtigd met wetten, en slechts tot doel hebben om één bepaalde machtsgroep machtiger te maken, zonder dat die zich bekommeren om de persoonlijke ontwikkeling van alle individuen van een gemeenschap? Hoe verworven vrijheden te beschermen, en anderzijds de mogelijkheid bewaren om ze steeds te nuanceren wanneer nieuwe sociale situaties dat vereisen? Hoe persoonlijke vrijheid te garanderen die bovenal niet de vrijheid inperkt van een ander? Want vrijheid ten koste van een ander, is slechts een herformulering van slavernij.

21/01/2009 22:28 vrijheid Y S
Als we geen concept van vrijheid kennen, hoe kunnen we ons dan onvrij voelen? Wat is onvrijheid zonder vrijheid en omgekeerd? Als ik deze vragen niet kon stellen, zou ik dan vrij zijn? Is er dus een noodzakelijkheid van grenzen om vrijheid te verkrijgen?

21/01/2009 22:28 vrijheid C B
In het boek ‘Terrorisme en rechtvaardige oorlog’ (W. Smit) lees ik het volgende: ‘Thomas Hobbes schreef in zijn Leviathan dat individuen bereid moeten zijn om een deel van hun vrijheid op te offeren om aan veiligheid te winnen’. Deze dichotomie tussen vrijheid en veiligheid is niet nieuw, we zien ze regelmatig opduiken, maar klopt ze wel? Moeten we onze individuele vrijheid opofferen als we daarmee een bedreiging van de veiligheid van de mensen kunnen voorkomen? En hoeveel vrijheid bedoelen ze? Kan een overheid beslissen wat precies een gewenste veiligheid is en dat ten koste van de individuele vrijheid? Heeft ze het recht om camera’s te installeren op openbare plaatsen (met of zonder medeweten van de burger?), wat met het afnemen van DNA-stalen, enz. ?

21/01/2009 22:26 vrijheid J P
In een pluralistische samenleving, waar vrijheid een grote prioriteit krijgt, vormt diezelfde vrijheid op een vaak paradoxale wijze een groot probleem. Vrijheid is, zowel praktisch als filosofisch gezien, een heel vluchtig en moeilijk te definiëren begrip. Gezien het niet eenvoudig is zelfs maar een eenduidige definitie van vrijheid op te stellen, is het opstellen van een beleid omtrent vrijheid ook allesbehalve evident. Vrijheid is in veel gevallen een tweesnijdend zwaard: hoe geven we vrijheid aan de groep zonder vrijheid af te nemen van (sommige van de) individuele groepsleden? Leiders van een groep zijn vrij keuzes te maken, maar kunnen de leden van hun groep onvrijer maken. Wat geven we prioriteit: individuele vrijheid of groepsgebonden vrijheden (en dus vrijheid van identiteit door behoren tot een groep)? En hoe geven we één individu of een groep vrijheid, zonder de vrijheid van een ander individu of een andere groep hierdoor te beperken? Om vrij te zijn moet men ook geïnformeerde keuzes maken, kennis hebben van de mogelijke opties. Om tot een vrije samenleving te komen, willen dus iedereen informeren. Maar wat als men ervoor kiest om niet geïnformeerd te willen worden?

Advertenties