Moet Gemeenschapsonderwijs openstaan voor schoolasiel?

6 10 2006

De nummer één van het katholieke onderwijsnet dwingt respect af, die van het Gemeenschapsonderwijs lijkt niet meteen de reputatie van open, tolerante scholengemeenschap te claimen.

Na de kerken hebben de asielzoekers de scholen gevonden. Het Katholiek Onderwijs stelt zich enigszins welwillend op tegen die nieuwe actie- en aandachtsvorm, het Gemeenschapsonderwijs – en zeker zijn gedelegeerd bestuurder Urbain Lavigne – is afwijzend. Welk net is eigenlijk open en tolerant?

Zoals het er vandaag uitziet, verplichten asielzoekers en uitgeprocedeerden vroeg of laat iedereen een houding aan te nemen. Als ze je rechtstreeks vragen om solidariteit, moet er een antwoord komen. Wil ik helpen? Waarom wel, in welk geval niet? En sinds de asielzoekers het ‘schoolasiel’ ontdekten – scholen bezetten om zo de druk hoog te houden, zoals in juli in Eeklo – worden ook de onderwijsnetten verplicht een houding in te nemen.

De website Kif Kif ondervroeg de twee kopstukken van het Vlaamse onderwijs, Mieke Van Hecke (Katholiek Onderwijs) en Urbain Lavigne (Gemeenschapsonderwijs) over schoolasiel. De weerslag van die gesprekken verraste. Als het katholieke onderwijs een reputatie met zich meesleurt, dan wel dat de ‘k’ niet alleen voor ‘katholiek’ staat, maar ook voor ‘kwaliteit’, en soms betekent de ‘betere’ school, vrij schaamteloos, de elitaire school. Het Gemeenschapsonderwijs is dan weer het net van de kleine man, de afgewezene, de uitgestotene. Wie nergens plaats vindt, wie overal buitenvliegt, die spoelt uiteindelijk wel in de voormalige ‘staatsschool’ aan.

Mieke Van Hecke toont begrip voor het schoolasiel. De topvrouw van het Katholiek Onderwijs houdt een lang pleidooi voor nuance en suggereert zelfs een uitweg voor een heikel punt in het uitwijzingsbeleid: wat te doen met mensen die hier al jaren verblijven, met kinderen die perfect ingeburgerd zijn, maar toch moeten vertrekken? Krijgen zij een uitzondering? Een aantal politici kant zich tegen zo’n beleid van uitzonderingen, omdat je zo mensen beloont die zich niet neerleggen bij de wettelijke procedure en dus de procedure uitholt, een argument dat zeker niet zomaar ‘inhumaan’ te noemen is. Van Hecke pleit voor creatief denkwerk en toont zelf een uitweg: “Misschien moet men denken aan een soort absoluut verjaringssysteem, zoals dat gangbaar is bij misdrijven. Dit zou een humane oplossing kunnen bieden.” Zo krijg je geen willekeur en help je toch de schrijnendste gevallen.

Urbain Lavigne kreeg zo’n redenering niet over zijn lippen. Geen begrip, geen empathie voor asielzoekers, geen uitgestoken hand, laat staan een poging tot creativiteit, zoals Van Hecke. Lavigne hakt in twee zinnen de knoop door: “Als alle procedures zijn doorlopen, moeten ze terug. De overheid is op dat gebied te laks geweest.”

Schoolasiel, zoals in Eeklo? Onzin: “Als Gemeenschapsonderwijs tolereren wij dergelijke geïsoleerde gevallen niet. Persoonlijk vind ik dit ook niet kunnen. (…) In de basisschool De Appeltuin in Leuven zijn wel asielzoekers opgevangen geweest, maar dat was (en dit is misschien een onrespectvolle term) als ‘didactisch materiaal’. (sic) De situatie in Eeklo was volgens mij eerder een bescherming tegen de overheid.”

En dat laatste is voor Lavigne helemaal onbespreekbaar: “Wij zijn het onderwijs van de gemeenschap en we worden betoelaagd door de Vlaamse Gemeenschap. Deze heeft een asielwetgeving en wij wensen daar niet tegen in te gaan. (…) Ik acht me niet in staat in te gaan tegen de overheid. Ik heb vertrouwen in mijn overheid.”

Zo dwingt hij de gemeenschapsscholen in een nauw keurslijf: geen politiek op school, of zeker geen politiek die tegen de Belgische of Vlaamse regering ingaat.

Natuurlijk, een school dient niet om aan politiek te doen. Net zomin als kerken geschikt zijn als permanent opvangcentrum voor asielzoekers, zijn scholen dat. Daar gaat het ook niet om. De vraag is: moet politieke bewustwording of discussie buiten de school blijven, of niet? Mag ‘School tegen racisme’ nog? Heeft Greenpeace geen voet in huis in veel scholen, ook in het Gemeenschapsonderwijs, of Amnesty International? Moet Greenpeace in de toekomst altijd vriendelijk zijn voor het beleid of de overheid, helemaal tegen haar natuur in? En als 11.11.11. ooit nog uitpakt met een kritische affiche tegen de officiële politiek, wat in het verleden vaak gebeurde? Moeten de directies de 11.11.11.-borden verwijderen?

Want dat signaal geeft de nummer één van het Gemeenschapsonderwijs zijn leerlingen en scholen. Is dat opvoeding tot mondige, bewuste burgers? Vinden ouders die hopen dat de school helpt om bij hun kinderen enige zin voor rechtvaardigheid te ontwikkelen, een open blik, een attitude waarin onrecht of menselijk leed niet zomaar getolereerd wordt, dan nog wel hun gading bij het Gemeenschapsonderwijs?

Als je op de Kif Kif-interviews afgaat, is Mieke Van Hecke het nethoofd dat open, geëngageerde scholen steunt. De nummer één van het katholieke net is stilaan een knappe madame die ook in niet-katholieke middens respect afdwingt. Zoals zij zich profileert, staat de k van katholiek straks ook voor ‘het net met karakter’.

Misschien moet het Gemeenschapsonderwijs zich toch eens bezinnen of het niet gewenst en goed zou zijn om ook een reputatie van open, tolerante scholengemeenschap te claimen. Want natuurlijk zijn er in dat net niet alleen geborneerde scholen en leerkrachten. In de pijnlijke zaak van de Roma-zigeuners in Doel is het De Zonnewijzer, een school uit het Gemeenschapsonderwijs te Kieldrecht, die als eerste instelling heeft gezegd dat zigeunerkinderen er welkom zijn. Alleen vraagt De Zonnewijzer hulp van de andere scholen, ook uit andere netten. In Doel is het wachten of de katholieke scholen meehelpen, of de praktijk in het Waasland strookt met de principes van Van Hecke.

Vraag is natuurlijk of Urbain Lavigne wel de man is om zo’n net te leiden. Lees bijvoorbeeld mee in deze e-mail die hij in volle zomer naar Yves Desmet zond. Desmet had in deze krant Mieke Van Hecke met een schouderklopje bedacht. Lavigne reageerde zo: “Als trouwe lezer van het eerste uur wens ik toch mijn verontwaardiging uit te drukken over uw standpunt van 24 juli over het schoolasiel. U kiest hier duidelijk het kamp van Mieke Van Hecke, wat ik eerlijk gezegd nooit van u (broeder?) zou verwacht hebben. (…) “Het gerechtvaardigd standpunt van het Gemeenschapsonderwijs verzwijgt u. Dit doet me pijn en doet me nadenken over mijn verder lidmaatschap.” Zo staat het er: lidmaatschap, van de krant van de vermeende broeder Desmet. (Wat overigens fout is: Desmet is vrijzinnig, maar geen lid van een levensbeschouwelijke club of obediëntie.)

Is het echt nodig dat ik, als ouder van drie kinderen in het Gemeenschapsonderwijs, voortdurend beschaamd moet zijn om wat de nummer één van dat net schrijft en zegt?

Bron: ‘Madame Van Hecke en broedertje Lavigne’ door Walter Pauli in De Morgen van 13/9/06

Advertenties

Acties

Information

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s




%d bloggers liken dit: