STANDPUNT van Rik Pinxten en Björn Siffer (voorzitter en adjunct-directeur HVV)
Is de hoofddoek een godsdienstig symbool of niet? Wij vermoeden van wel gezien de hevige tegenstand van moslims. Is een hoofddoek nu verplicht of niet in de islam? Eigenlijk wil ik het daar niet over hebben, want dit is een geloofskwestie en ik geloof niet. Ik beweer wel iets te weten over het begrip ‘identiteit’. Hoe definieer je identiteit? We vergeten te vaak dat onze afstamming gemengd is en we verkiezen ons in te beelden dat we een vaste en zekere identiteit bezitten, omschreven en bepaald door de bodem, of door de godsdienst, of door de volksgroep of door de natie. Nationalisten en racis-ten baseren hun identiteit hoofdzakelijk op één aspect. Bodem, of volkscultuur, of ras. Nochtans is een identiteit vooral meerlagig. Een mens kan afkomstig zijn uit een bepaalde streek, een bepaalde politieke overtuiging hebben of een bepaalde levensbeschouwing aanhangen. Dat zijn allemaal aspecten van een identiteit. De Frans-Libanese auteur Amin Maalouf schreef er een interessant essay over: “Les identités meurtrières”. Als je één aspect uit je identiteit licht en je je enkel daar mee vereenzelvigt, dan word je afhankelijk van dat ene aspect en ben je ook snel geraakt als men je aanvalt op dat aspect. Het is algemeen bekend dat nogal wat migranten een identiteitscrisis doormaken. Ze beseffen dat hun afkomst of die van hun (voor)ouders elders ligt, ze zijn vaak de taal onvoldoende machtig en ze zien er ook wat anders uit dan de meerderheid van de andere mensen die ze dagelijks op straat ontmoeten. Ook een goede job vinden, ligt soms heel moeilijk. Wat is dan een begrijpelijke, menselijke reactie? Terugplooien op een facet in je leven waarin je wel houvast vindt. Voor vele migranten is dit godsdienst. Wanneer ze dan ook nog eens op dit aspect worden aangevallen – geef toe, de islam is niet echt populair in het westen – dan gaan ze heel defensief en radicaal reageren. Maar ze laten zich te gemakkelijk voor één gat vangen. En een overheid, of in dit geval een school die bij voorkeur een instituut is dat een pedagogisch project uitdraagt in de hoop jongeren op te voeden tot kritische bur-gers, heeft het recht, ja zelfs de plicht, om haar jongeren bij te sturen indien het dreigt mis te lopen met die identiteitsbeleving. Het godsdienstige aspect van hun identiteit is té prominent aanwezig. In die zin dat het niet gezond meer is. Het is niet gezond dat aan jonge mensen niet meer kan gevraagd worden om die ene, meestal godsdienstige, uiting van hun nochtans meerlagige identiteit, even – gedurende de schoolu-ren – af te zetten. Dit is problematisch. Zoals het ook problematisch is dat een imam een binnen de schoolpoorten georganiseerd beschaafd debat monopoliseert en een ganse menigte “Allah Akbar” laat schreeuwen. Of oproept niet meer naar school te gaan, waarmee hij eigenlijk de boodschap geeft dat godsdienst belangrijker is dan onderwijs. De Athenea van Antwerpen en Hoboken verbieden overigens alle politieke en religieuze symbolen. Dus niet enkel de hoofddoek. Dat de athenea een poging doen om kledingvoorschriften voor iedereen gelijk te stellen, komt in het debat van de voorbije dagen onvoldoende aan bod. Het valt ons inderdaad op dat er weinig wordt gezegd over de grond van de zaak. Niemand verwoordt dit beter dan directrice Karin Heremans zelf: “Ik denk dat we naar een samenlevingsmodel moeten waarin we compromissen kunnen vragen van iedereen en waarbij we aan allochtonen kunnen vragen dat de hoofddoek soms afgedaan wordt.” In de meeste Antwerpse scholen geldt – zeer eenvoudig – een hoofddekselverbod. Iedereen wordt gevraagd dit te respecteren. Waarom zou voor moslims dan een uitzondering moeten gemaakt worden? Omdat het over godsdienst gaat? Heeft godsdienst dan zo’n verheven statuut dat ze boven algemene regels staat? Ik denk dat de seculiere rechtsstaat hier het belangrijke signaal moet geven dat dit niet zo is. Onder normale omstandigheden zou een hoofddoekverbod misschien niet aan de orde zijn. De vraag is echter of er nog sprake is van normale omstandigheden. Dat de islamitische godsdienst oprukt en radicaliseert, daarover is iedereen het eens. Je ziet vandaag veel meer hoofddoeken op straat en op school dan vroeger. Leerkrachten krijgen het steeds moeilijker om te onderwijzen over de evolutieleer en moeten steeds vaker hun lessen onderbreken omdat islamitische leerlingen protesteren en de leerkracht verwijten “haram” kleding te dragen of meningen te vertolken die haram zijn. Wie twijfelt aan dit snel oprukkende fenomeen moet maar eens wat minder opiniestukken lezen en praten met mensen in het veld. Met onderwijzers en maatschappelijk assistenten bijvoorbeeld. Zij ondervinden de problematiek dag na dag en wensen deze niet meer te relativeren. Zij vragen dat de overheid ingrijpt en eens duidelijk zegt waar de grenzen van godsdienstige aanspraken liggen en waar het algemeen belang primeert boven godsdienst. Denkt u nu echt dat het daar in Antwerpen en Hoboken allemaal dommeriken zijn die niet weten dat hun maatregel er op korte termijn voor zorgt dat bepaalde meisjes van hun familie niet meer mogen studeren? Denkt u nu echt dat die progressieve directies in Antwerpen en Hoboken niet weten dat emancipatie best van de onderdrukte groep zélf uitgaat en dat emancipatie onder dwang nogal paternalistisch is? Denkt u nu echt dat een progressief instituut als het Atheneum van Antwerpen, dat al jaren schitterend werk levert rond actief pluralisme, nu opeens gekaapt wordt door rabiate godsdiensthaters? Zou er echt niet een klein beetje meer aan de hand zijn? Zou het niet kunnen dat dit een schreeuw is naar onze politici om eindelijk eens beleid te voeren rond integratie? Dat dit een daad is – uit noodzaak – die even duidelijk wil stellen waar het algemeen belang primeert boven godsdienstige belangen? Dat dit een pedagogische maatregel is die het belang van godsdienst even terug in het juiste perspectief en binnen de juiste proporties wil brengen? Net als Meyrem Almaci (Groen!), Kris Van Dijck (NVA) en vele andere politici vraag ik een open debat – feiten op tafel – over de machocultuur bij moslimjongens, over familiaal geweld, over godsdienstige indoctrinatie, over gelijkheid van man en vrouw, over schijnhuwelijken en huwelijksmigratie, over scheiding van kerk en staat, over vrijheid van meningsuiting. Ik vraag méér dan een meldpunt discriminatie. Ik vraag dat het thema hoog op de politieke agenda wordt geplaatst en niet wordt overgelaten aan de profeten van de clash of civilizations, zoals dat vroeger gebeurd is. Ik stel voor dat de Minister van Onderwijs zich niet langer wegsteekt achter de autonomie van de scholen en eens nagaat in hoeverre gescheiden godsdienst- en zedenleerklasjes bijdragen tot het onbekend-maakt-onbemind fenomeen. Bereiden we onze jongeren zo optimaal voor op een interculturele samenleving? Vinden wij het normaal dat jongeren al vanaf hun zesde geïndoctrineerd worden dat ze van klei gemaakt zijn en pas vanaf hun twaalfde vernemen dat ze van apen afstammen? Hoe komt het dat een zelfbewuste en niet van assertiviteit gespeende moslima in het KA Antwerpen verklaart dat er een islamitische expansie aan de gang is die door de goddelijke hand wordt gestuurd? Ik stel ook voor dat de overheid een grondige bevraging organiseert over de verhouding tussen levensbeschouwing en overheid. In de eerste plaats bij de mensen in het veld. Bij onderwijzers, maatschappelijk assistenten, verenigingen, medewerkers van VDAB, politieagenten, straathoekwerkers, kortom bij mensen die dagdagelijks geconfronteerd worden met de samenlevingsproblemen. Ik stel ten slotte ook voor dat iedereen eens rustig de tijd neemt om voor zichzelf uit te maken wat er nu werkelijk aan de hand is. Beste moslima’s, een hoofddoekverbod is niet het einde van de wereld. Ga vooral verder met studeren. Discussieer met elkaar over godsdienst, maar ook over politiek, over sport, over liefde, over seks, over alle dingen die het leven mooi of lelijk maken. En draag die hoofddoek thuis of op straat, niemand verbiedt dit. Draag hem even niet op school of wanneer je een openbare functie uitoefent. Geef en neem.
Hendrik Pinxten en Björn Siffer
(De auteurs zijn respectievelijk voorzitter en woordvoerder van HVV)
Verschenen in De Morgen van 26 juni 2009
Ik erger me ten zeerste aan volgende zin:
“Ik stel voor dat de Minister van Onderwijs zich niet langer wegsteekt achter de autonomie van de scholen en eens nagaat in hoeverre gescheiden godsdienst- en zedenleerklasjes bijdragen tot het onbekend-maakt-onbemind fenomeen.”
Dit slaat nergens op omdat
1) in het GO ook nog 30 andere uren worden doorgebracht met alle levensbeschouwingen bij mekaar. Ook de taalleerkrachten spreken over ethische problemen, bij aardrijkskunde gaat het over migratie en godsdienst, bij geschiedenis over nationale identiteit en koloniale oorlogen, etc.
2) elk individu heeft het recht een levensbeschouwing te hebben. Dan is het nogal wiedes dat die kan uitgediept worden op school.
Als leraar NCZ en als voorzitter van de Oudervereniging voor Moraal Halle ben ik geshockeerd van een dergelijk standpunt. Wie problemen heeft met het vak NCZ moet dan ook niet aan het hoofd gaan staan van HVV.
Er worden discussies en teksten geschreven over de hoofdoek, religie, identiteit enz..
Belangrijk is om regels op te leggen zoals in scholen om te streven naar unifomiteit en geen hoofddeksels toe te laten. En zelfs een hoofddoek is bij mijn weten een hoofddeksel. We zitten met een groep mensen die onderdrukt worden door geloof en weinig kans maken om volwaardig te functioneren in onze samenleving. Een multiculturele samenleving is prachtig en leidt tot vreedzame samenleving als we samen de regels respecteren die ons samen kan binden. Het verdedigen van het dragen van de hoofddoek is fout. We dienen in België als in andere landen alle kansen bieden aan iedereen, ongeacht hun afkomst maar onder bepaalde regels die hen de kans geeft om
Als de politiek een duidelijk standpunt inneemt om in alle openbare diensten en scholen de hoofddoek te verbieden leidt dit tot een betere integratie van een een groep moslims die spijtig genoeg geholpen moeten worden om in onze westerse samenleving sterker te worden en gelijke kansen te geven.
Het is een hele verademing eens van het HVV-beleid een dergelijk artikel te lezen. Dank aan de auteurs die nuchter de problemen duiden en benoemen waarmee vele hulpverleners, onderwijsmensen, politiepersoneel en OCMW-diensten te maken krijgen. Alle lof voor het (nog steeds en ondanks alles zeer gemotiveerd) personeel van het KA en in het bijzonder voor Mevr.Heremans. Zij hebben een duidelijk signaal gegeven aan het politieke beleid van dit land, dat de pedalen aan het kwijtraken is als het over de Islam gaat. Denken we maar aan de recente uitspraken van minister van justitie De Clercq, die de discussie wil herbeginnen over de aanwezigheid van godsdienstige symbolen op openbare plaatsen! Soms heb ik een déjà-vu én de indruk dat we de klok aan het terugdraaien zijn.
Daarom wil ik het blijvend belang onderstrepen van het bestaan van de cursus N.C. Zedenleer in ons onderwijs met de leraar NCZ als belangrijke promotor én vertegenwoordiger van de vrijzinnige gemeenschap.
Ik ben het dus NIET eens met de auteurs om dit gegeven in vraag te stellen, integendeel!
Het zou precies de taak moeten zijn van HVV om de vele OVM-afdelingen, die ondertussen van de vrijzinnige kaart verdwenen zijn, te re-activeren en de nog bestaande goed te coachen.
Laten we vooral alert zijn en niet verglijden in een permissiviteit waar niemand beter van wordt en waardoor we onze EIGEN identiteit aan het verliezen zijn.
Heeft Rik Pinxten plots toch gezond verstand gekregen? Een inzinking van luciditeit?
Als gewezen leerling en leerkracht van het stedelijk Brussels onderwijs heb ik nooit anders geweten en dat sinds mijn eerste schooldag in het eerste leerjaar in 1937 dat het de kinderen en het onderwijzend personeel verboden was kentekens te dragen van welke politieke of godsdienstige ideologie ook.
Waarom nu plots een uitzondering maken voor de Moslims ?
Als de iman op TV aangaande het verbod dat getroffen werd in Frankrijk betreffende het dragen van een burka er naar verwijst dat Frankrijk een lekenstaat is, dan gaat hij er van uit dat België dat niet is en dan zakt mijn moed in de schoenen om met die gemeenschap een debat op te starten. Je botst er op onoverkomelijke dogma’s. De roeping en de plicht van iedere moslim bestaat er in zijn godsdienst te verspreiden en laat ons en kat een kat noemen in dit kader dient het hoofddoeken probleem gezien worden.
Ik vind het maar triestig dat wij in ons eigen landje de wetten worden gesteld van wat wel en niet mag. Wanneer men iets zegt over Allah of de moslims dan ben je een racist maar zij mogen jullie tegen de schenen schoppen en men zal hen niet straffen, integendeel ze worden er nog voor beloond. Wanneer een Belg op zijn pasfoto een hoed draagt kan hij terug naar de fotograaf maar die madammen die hun hele gezicht verbergen, zodat ge nog niet zeker zijt of ze het wel echt zijn, die worden met een glimlach geholpen. Zo nu ook op de scholen. Ze moesten terug een uniform invoeren zodat de discussie opgelost was. En als ze niet naar school willen gaan geen kindergeld uitkeren zoals bij ons Belgen.
Het dragen van hoofddoeken is geen probleem, de mannen hebben dat ervan gemaakt.
En ik dacht dat vrijzinigen niet deden aan bekerigstochten maar tja ieder met zijn mening. Het probleem ligt niet bij het Ateneum maar met de samenleving. Dit zou niet gebeurt zijn als alle scholen (en de Stad eigenlijk) in plaats van neutraal plurireligieus waren (sorry maar regligie = wereld van wat voor iemand heilig is). Ik was vandaag een artikel in de metro aan het lezen over Engeland. Ik voel toen dat we hier nog in de cavernen wonen (daar is hoofddoek of deksel, tulban, ect iets evident bv. bij de politie en dat werkt!)
Inderdaad, Godfried-Willem, voor de tweede keer achter elkaar verrast onze Voorzitter mij in de positieve zin met een pampervrij artikel. Evolueert Pinxten eindelijk van cultuurrelativist naar realistische vrijzinnige?
Op de site van Peeters & Pichal heb ik trouwens volgende reactie geplaatst:
“Er kunnen verschillende redenen zijn waarom de moslima’s zich zo aan hun hoofddoek vastklampen. Misschien is het een rebels symbool geworden zoals de lange haren uit de hippieperiode. Of opgedrongen uit sociale druk vanuit de mannelijke moslimomgeving.
Indien het echter gaat om een religieus symbool, dan illustreert hun hardnekkigheid dat ze hun geloof op een fundamentalistische manier belijden. Ze nemen dan de Koran en andere Islamgeschriften voor absolute en letterlijke waarheid en dat kan dan alleen maar het gevolg zijn van stevige indoctrinatie en/of domheid, gebrek aan kennis. De hoofddoek wordt dan een symbool van religieuze naïviteit. Als ik het goed heb verdedigde diezelfde imam het creationisme en dat zijn de meeste katholieke kerkleiders en volgelingen, ondanks wat achterhoedegevechten in het jaar van Darwin, toch al lang ontgroeid.
Tenslotte moet aan de Moslimgemeenschap in ’t algemeen en de imams in het bijzonder voor eens en altijd worden duidelijk gemaakt dat religieuze wetten en richtlijnen ondergeschikt zijn aan de grondwet en nationale wetten. Men mag gerust op straat rondlopen met hoofddoeken of zelfs omgekeerde bloempotten, maar als een school het recht wordt verleend om religieuze symbolen te verbieden, dan hebben ze zich daarbij neer te leggen.”
Leuk dat Bart De Wever zich in de zevende dag eveneens de creationistische uitspraken van de imam herinnerde. Intelligente vent (Bart, zeker niet de imam), alleen spijtig dat hij de (voor mij) verkeerde partij leidt.
Beste,
Ik heb een ‘informatieve’ vraag m.b.t. hoofddeksels in de school (i.c. de Antwerpse athenea) ook de (joodse) keppel verboden is?
(Meerdere) jaren geleden was dat zeker niet het geval.
Mvg.
Zou de tekst van Björn en Rik niet anders geklonken hebben indien ze ook hadden gedacht aan de grote en kleine kruisen van (al of niet) christelijke leerlingen, en de keppeltjes (of zwarte hoeden) van de joodse? Wat doen we daarmee? Ook verbieden? Neen, dat gaat duidelijk tevèr. En als er eens een echte indiaan met een pluim in zijn haar naar school zou komen? Zo valt het dan uit dat hun kategoriek verbod alleen moslimmeisjes treft. En dat past niet in het humanistisch- vrijzinnig discours dat we elders verdedigen: inclusiviteit, interculturele samenleving, gelijke behandeling van alle levensbeschouwingen, respekt voor ieders mening, de mens als zingever. In plaats van de hoofddoek te verbieden, laten we er volop over discussiëren, over de joodse en christelijke tradities om die te dragen (ja, ja, kijk maar eens verder dan het Koninklijk Ateneum); en vooral over belangrijker zaken zoals de kritische analyse van de actualiteit, de staatsgreep in Honduras, de Iraanse verkiezingen, de schandelijke etnische zuivering van Palestina, de bezetting van moslimlanden door christelijke legers, de discriminatie op onze arbeidsmarkt, de onafgebroken stroom van rijkdom van de arme naar de rijke landen, de sociaal-economische crisis, het klimaat…Hoe staat het met de gelijkberechtiging van vrouw en man in de joodse en christelijke orthodoxie, en met de verheerlijking van het celibaat door de katolieke kerk? Natuurlijk kan ik mij voorstellen, dat leraars het beu worden te moeten discussiëren met al te mondige moslimjongeren. Dat gaat men natuurlijk niet oplossen met een hoofddoekenverbod. Misschien is de vrees onuitgesproken dat de katolieke colleges gaan profiteren van de overvloed van moslimgelovigen in het GO, omdat “blanke” Vlaamse ouders daar niet van houden…

Sorry, maar volgens mij gaat het wel degelijk om het verbieden van alle religieuze symbolen, zoals trouwens ook duidelijk in de tekst van Pinxten en Siffer staat. Daarom is het ook zo verkeerd om over een hoofddoekenverbod te spreken, maar dat komt omdat blijkbaar alleen de moslims daar zo’n erezaak van maken. De ‘brave moslims’ vinden dit wel een aanleiding om te betogen en hun stem te laten horen, maar waarom blijven ze dan zo stil als een terroristische moslimgroep hun geloof in discrediet brengt met één of andere zelfmoordactie op onschuldige burgers? Waar blijven hun reacties op bijvoorbeeld de documentaire over haatpredikers en terroristenronselaars in Londense (en andere) moskeeën? Welke complottheorie gaat men daar nu weer voor bedenken?
Die reakties zijn er wel degelijk, alleen, ze worden in de media nooit evenzeer in de verf gezet als het geweld waarop gereageerd wordt. Een bomaanslag, met schade en slachtoffers, dat is mediageniek. Een persmededeling, zelfs met een striemende veroordeling, al dan niet gestoeld op religieuze islamitische argumenten, is dat niet, en belandt hooguit in een kleine, onopvallende voetnoot…
Het probleem wordt steeds groter gezien het “non-beleid” dat er op politiek vlak wordt gevoerd en ik bedoel dan onder andere : Het “steeds ongebreidelder invoeren” van meer vreemdelingen -van welke etni- ook welke niet steeds met de juiste doelstellingen hier aankomen of leven. Wij zijn een klein land en kunnen dit tóch niet blijven betalen. Vol is vol ! Ik weet dat dit niets met de eigenlijke discussie te maken heeft,… maar we krijgen er steeds meer vreemdelingen bij terwijl onze economie kreunt onder allerlei druk en “ONS” eigen mensen nauwelijks aan het werk geraken. WAAROM worden de immams gewoon niet uitgewezen als ze openlijk onze wetten banaliseren, weglachen, hun achterban tegen “ons” opzetten ??? Neen onze politiekers hebben de moed niet om de waarheid te zeggen én ernaar te handelen! Integreer of reageer door te vertrekken! Ik geloof niet meer dat het nog goed komt de komende honderd jaar in dit verband. Die mensen vinden het logisch dat wij ons aanpassen aan hen en wij zullen hierdoor in de toekomst onze christelijke en europese beschaving steeds verder uitgehold zien worden. De islam negeert en ontkent alle eventuele wetenschappelijke waarheden die haar in haar voortbestaan zou kunnen bedreigen. Haar repressief gedachtengoed doet denken aan de donkere vervolgingsjaren in de nabije en verre geschiedenis. (Zie maar wat er in Iran nu gebeurd, en het is echt niet het enige voorbeeld!) Voor mij is die ganse hoofddoekenkwestie maar het topje van de ijberg. Er is zoveel méér dat er onderhuids én bovenhuids leeft. Neen, onze politiekers én daardoor wij, krijgen nu steeds meer koek van eigen deeg van wat zij gezaaid hebben. Niet de godsdiensten zijn het belangrijkste maar wél : “de mens” !
Waarmee zijn wij in godsnaam bezig als wij de toekomst van talentvolle meisjes ondergeschikt maken aan hun hoofddoek?
Legitimatie van dwang of geweld bij ideologische kwesties is zo oud als… Augustinus (“dwing ze!”). Ook het hedendaags hoofddoekverbod in het onderwijs is een vorm van geweld, aangedaan aan kinderen en manifest in strijd met het internationaal kinderrechtenverdrag (zie bv. de artikels 8, 12, 14 en 30 van het verdrag van 1989). Toch vindt het vandaag intellectuele verdedigers: zie de opiniestukken van Rik Pinxten & Björn Siffer (P&S) en Dirk Verhofstadt (DV).
Opmerkelijk aan de stellingnames zijn de tegenstrijdigheden waarin onvervaard gestapt wordt. Zo bevestigen P&S, met een retorische vraag, dat de betreffende schooldirecties wel degelijk “weten dat emancipatie best van de onderdrukte groep zélf uitgaat en dat emancipatie onder dwang nogal paternalistisch is”. DV, dan weer, heeft het over “de grote emancipatiegolf die bezig is onder moslimvrouwen” om vervolgens de school “de plaats” te noemen “waar de emancipatiegedachten zouden moeten worden overgedragen“ en in naam van de “liberale grondrechten” voor een verbod te pleiten, niet enkel in het gemeenschapsonderwijs maar ook in het vrije net en zelfs in een eventueel nog op te richten moslimnet… Vrijheid van onderwijs behoort duidelijk niet tot de liberale grondrechten.
Een simpele vraag die we aan de verdedigers van een verbod willen stellen, waar ze zich ook mogen bevinden op het politieke spectrum: wat zal het concrete resultaat zijn van het verder afsluiten in Antwerpen van het gemeenschapsonderwijs voor meisjes met hoofddoek (in strijd met artikel 8 van het Kinderrechtenverdrag over “eerbiediging van het recht van het kind zijn of haar identiteit te behouden”)? Of laat me de vraag anders formuleren: veronderstellen we dat een deel van de meisjes zich genoopt zal zien naar elders uit te wijken, en dat een ander deel zich effectief zal schikken naar de verbodsbepaling en volgend schooljaar de hoofddoek binnen de school zal afleggen: zal daarmee dan een halte toegeroepen zijn aan de “oprukkende islamitische godsdienst” (P&S)? Neen, natuurlijk: het “snel oprukkend fenomeen” (nogmaals P&S) van het radicalisme onder moslimjongeren zal alleen maar nog sneller gaan. Net zo min als emancipatie, is het een effect van het al dan niet dragen van een hoofddoek, maar heeft het alles te maken met een falend gelijke kansenbeleid in ons land. Nog onlangs werd in de media bericht over een OESO-rapport dat het Belgisch integratiebeleid op de korrel neemt: zowel op het vlak van het onderwijs als op dat van de tewerkstelling hebben allochtonen het hier slechter dan in andere Europese landen. Daarmee zitten wel degelijk beleid en maatschappij in het beklaagdenbankje. Het “geef en neem” waarmee P&S hun stuk eindigen, krijgt hier een bittere bijsmaak van hypocrisie. In de kronkels van hun argumentatie interpreteren zij de beslissing van de schooldirecties als “een schreeuw … naar onze politici om eindelijk eens beleid te voeren rond integratie”. Dat betekent dat de betreffende meisjes – “uit noodzaak” – opgeofferd worden aan nog te voeren politieke debatten. P&S echter laten het daar niet bij. Enerzijds aarzelen ze niet om de identiteitsvorming bij deze tieners a.h.w. te pathologiseren: “het godsdienstig aspect van hun identiteit… is niet gezond meer” (zijn ze psychisch gestoord, soms?). Anderzijds geven zij zich over aan irrelevante islambashing. Ook DV begeeft zich op dat pad en beschuldigt en passant “de ‘progressieve’ feministen” van “schuldig verzuim”. De ideologische aap komt bij dat alles uit de mouw: het gaat niet om de emancipatie en integratie van deze meisjes, maar om de irrationele angst voor wat de Philip Dewinters en Cie de “islamisering van Europa” noemen. Dat ook Rik Pinxten nu deze bocht heeft genomen (gedaan met “culturen die langzaam sterven”?) kunnen we enkel diep betreuren.
Lezers die uw reactie lezen kunnen de (valse) indruk krijgen dat u een “objectief” oordeel velt over de verschillende vermelde teksten. Niets is in mijn ogen minder waar: als u het hebt over “kansen die de moslima’s ontnomen worden” vergeet u erbij te zeggen dat die meisjes zichzelf de das omdoen als ze geen school lopen. Nooit zal ik geloven dat hun “strijd” ook maar iets te maken heeft met vrijemeningsuiting maar alles met hun visie op onze mtschappij die ze langs de hoofddoek in de verf willen zetten of ertoe worden aangespoord…. U vergeet dat het toelaten van de hoofddoek door de lokale schoolraad van de bedoelde K.A.’s, een gevolg was van een ondoordacht, eerder naïef (links/groen) cultuurrelativisme waarvan de “denkers”(???) de voorspelbare gevolgen nooit voldoende hebben ingeschat laat staan zelfs maar even bedacht. Vrijdag e.k. 11.09.2009, komt in de RAGO-Centraal GO! de hoofddoekenkwestie eindelijk weer eens op tafel. Ik hoop, en vele GO!-collega’s met mij, dat de verantwoordelijken van onze koepel hun huidig standpunt zullen aanhouden en dat het verbod eindelijk eenduidig zal worden opgelegd aan alle GO!-scholen. Als democraat durf ik te stellen dat al die multicul-prietpraat er de oorzaak van werd dat ons land nu al decennia-lang opgezadeld zit met een reuze maatschapp. probleem. Moslims gaan moeten beseffen dat zij enkel met wederzijds respect hier een leven kunnen uitbouwen. En als zij, wat onderwijs betreft, hier niet op kunnen/willen inspelen, ze dan hun eigen scholen kunnen oprichten en daar voor een voorzetting van hun cultuur” kunnen ijveren…(?) Of dit hun integratie in onze westerse Verlichte Rechtstaat zal bevorderen is maar de vraag. Dat sommigen er zich maar goed van bewust worden dat velen met mij niet die “bange blanke mannen” zijn; we zullen onze waarden daadkrachtig, met respect voor al die andere, blijven verdedigen als dé basis van onze cultuur. Het wordt de hoogste tijd dat sommigen dat OESO-rapport in zijn context plaatsen: door de lakse, ondoordachte weinig doortastende houding van vele politici en zgz. deskundigen, die steeds de geit en de kool willen sparen of problemen onder de mat vegen, zitten wij Belgen met een weinig rooskleurig vooruitzicht. Cultuurrelativisme zal nooit iets oplossen enkel de problemen die het zelf creëert nog groter maken. We moeten (en zullen!) koste wat het koste onze kinderen vrijwaren van een mogelijke islamisering van West-Europa.
Bij het doorlezen van deze blog lijkt de reactie van Herman de Ley de meest juiste. De “Augustinus-reactie” op de hoofddoek is enkel te begrijpen als je er rekening mee houdt dat onze cultuur een 2000 jaar oude christelijke achtergrond heeft (Nee een vrijzinnige ontsnapt daar niet aan!). De huidige cultuur van moslimjongeren vindt zijn oorsprong in islamitische landen waar de “verlichting” op de bajonetten van de geweren werd binnengedragen. Vanuit onze cultuur was het mogelijk om compromissen te sluiten tussen vrijzinnig humanisme en het christendom dat duidelijke dogma’s kent. We hebben het veel moeilijker met de islam. Een godsdienst die tegelijk een cultuur is en géén dogma’s kent (zelfs niet over de hoofddoek). Uiteraard staat voor mij de integriteit van zowel Rik als Björn buiten kijf. Zij hadden de moed om een dicussie op gang te trekken (en iedereen mag nog altijd een mening hebben). Mij komt het over dat de “bloggers” weinig vertrouwd zijn met de islam. Daarom raad ik iedereen aan om de website “http://www.flwi.ugent.be/cie/index.htm” te bezoeken. Ga eens neuzen in de korannotities van Linda Bogaert en andere teksten (van o.a. Herman De Ley). Denk er aan; hoemeer wij over de hoofddoek schrijven, hoe langer hij wordt.
Voor een religieus iemand bestaat plurialisme niet.
Enkel hun geloof of liever “de dogmatiek” er rond telt.
Voor een anders denkende,is het zich laten bekeren in
hun ogen of vernietigd worden.Kijk maar de geschiedenis na.De verlichting is een doorn in hun ogen.Macht telt en alle middelen zijn goed om dat te bereiken.Wat ik noem “de onderlaag”,wordt dom gehouden,om hun doel te bereiken.
Een voorbeeld uit de geschiedenis.Vroeger mocht de bijbel niet gelezen worden,door de gewone man.Tot Luther er kwam.Veel katholieken hebben nooit inzage in de bijbel genomen,nu ook nog niet…
Bij religies worden de aanhangers in hun”tempels”in het gareel gehouden…
Wat de hoofddoeken betreft,de wet is er en een wet moet gerespekteerd worden.Religie of niet.We hebben toch scheiding van staat en godsdienst en dat berust op bittere ervaring,m.a.w. uit bittere noodzaak.
Persoonlijk heb ik niets tegen Moslims,verre van.Ken er zelfs enkele.
Het Vlaams belang als partij moet het hebben van misnoegden.Moest de economische crisis opgelost worden;zijn ze veel van hun aanhangers kwijt.Het enige doel voor hen is de staat volledig splitsen en alle middelen om de misnoegdheid in de hand te werken
zijn goed…
Misschien is mijn denkpiste niet volledig begrijpbaar.
Om het kort te maken.Er lopen meer geestesgestoorden
buiten een inrichting,dan er opgenomen zijn…
Ben Humanist,evolustionist en Atheïst en wil het zo houden…
Voor een religieus iemand bestaat plurialisme niet.
Enkel hun geloof of liever “de dogmatiek” er rond telt.
Voor een anders denkende,is het zich laten bekeren in
hun ogen of vernietigd worden.Kijk maar de geschiedenis na.De verlichting is een doorn in hun ogen.Macht telt en alle middelen zijn goed om dat te bereiken.Wat ik noem “de onderlaag”,wordt dom gehouden,om hun doel te bereiken.
Een voorbeeld uit de geschiedenis.Vroeger mocht de bijbel niet gelezen worden,door de gewone man.Tot Luther er kwam.Veel katholieken hebben nooit inzage in de bijbel genomen,nu ook nog niet…
Bij religies worden de aanhangers in hun”tempels”in het gareel gehouden…
Wat de hoofddoeken betreft,de wet is er en een wet moet gerespekteerd worden.Religie of niet.We hebben toch scheiding van staat en godsdienst en dat berust op bittere ervaring,m.a.w. uit bittere noodzaak.
Persoonlijk heb ik niets tegen Moslims,verre van.Ken er zelfs enkele.
Het Vlaams belang als partij moet het hebben van misnoegden.Moest de economische crisis opgelost worden;zijn ze veel van hun aanhangers kwijt.Het enige doel voor hen is de staat volledig splitsen en alle middelen om de misnoegdheid in de hand te werken
zijn goed…
Misschien is mijn denkpiste niet volledig begrijpbaar.
Om het kort te maken.Er lopen meer geestesgestoorden
buiten een inrichting,dan er opgenomen zijn…
Ben Humanist,evolustionist en Atheïst en wil het zo houden…
waarom kan de politiek geen wet maken zoals:
sex onder 16 is verboden dwz de ouders van het desbetreffende meisje(of jongen) kan een klacht indienen tegen de bedpartner en zijn of haar ouders.
dit wordt dan:
een hoofddoek, keppel,… onder de 18 jaar is overal verboden. een leraar/directeur kan een klacht indienen tegen de ouders. alsook jeugdleiders, artsen,politie op straat…kunnen dit.
vanaf 18 zijn ze volwassen, we gaan ervan uit dat ze zelfbeschikt zijn en dan mogen ze in het openbaar eventueel wel hun hoofddoek dragen.
@verschraegen robin : Hoeft een overheid zich bezig te houden met het bepalen welke klederdracht zijn burgers willen dragen? Ik wil zelf bepalen hoe ik mij aankleed. Wel dient de overheid een arbiter te zijn om toe te zien dat iedereen zich in vrijheid kan ontplooien. In geval van conflict zal daar een regeling (wet) voor gevonden te worden. En is hier sprake van dergelijk conflict?
Het probleem van het hoofddoek zit hem niet in het kledingstuk, maar eerder in de vraag of deze al dan niet in vrijheid gedragen wordt. De hardnekkigheid waarmee men het hoofddoek gaat verdedigen wijst eerder naar een dogmatische ingesteldheid. Maw men is niet geestelijk vrij. Hetzelfde kan wellicht gezegd worden van diegenen die met alle middelen het dragen van een hoofddoek willen verbieden.
Hetgeen mij in deze problematiek intrigeert is de vraag waarom vrouwen zich doelbewust aan dergelijk patriarchaal systeem willen onderwerpen, goed geweten dat zij daarin maar tweederangsburgers zullen blijven. Indien we dergelijke redenering kunnen gaan begrijpen, dan kunnen we er wellicht voor gaan zorgen dat vrouwen zichzelf niet meer gaan geestelijk verminken.
Die hoofddoek wordt alsmaar langer (zoals Lode Melis schreef)!
Zouden we niet eerst eens luisteren naar die meisjes die hun kleding zo fel verdedigen? Zij klinken allesbehalve onderdrukt, mondiger dan die trutten die uit het katoliek onderwijs komen maar wel “goed opgevoed” zijn. OK, dit is lichtelijk extreem gesteld. Elk persoon heeft zijn eigenheid. Kunnen we die nu niet respekteren zolang ze anderen niet schaden (zoals bommen gooien, grondgebied bezetten, huizen bulldoser-en, drinkwater stelen, in naam van de democratie en de beschaving – wie doet dat alweer?)
Er is hier geen sprake van kleding. Het dragen van een hoofddoek wordt door de moslimgemeenschap beschouwd als een van de symbolen van hun geloof.cf. zie de uitspraken die er gebeuren door de moslims zelf.
Waarom hebben wij ons jaren vezet tegen christelijke symbolen en zouden we vandaag de dag deze aanvaarden van een andere gemeenschap die zeker niet verdraagzamer is. Ik zie ook niet in waarom als dit voor hun niet zo belangrijk zou zijn waarom zij er zoveel kabaal rond maken. Het gaat zelfs zover dat een iman de regels en de wetten gaar bepalen hoe het gemeenschapsonderwijs zich moet gedragen.
Wie durft eens iets zeggen aan het vrij confessioneel onderwijs? Hebben zij geen moslimmeisjes en -jongens? Precies of alleen het GO een probleem heeft. Zou het kunnen dat de “blanke” leerlingen nu in grote meerderheid naar het katolieke net gaan? Indien er een algemene regel komt, moet die dezelfde zijn voor ALLE netten.
Heel erg jammer deze discussie, een heel grote gemiste kans, De Winter mag zegevieren en vrijzinnige humanisten steken méér dan één hand toe. Heel erg jammer. Vrijzinnig Humanisme betekent, dacht ik toch, anderens mening aanvaarden en respecteren. Waarom zouden “zij” hun andere mening niet mogen laten blijken? Gaat het over discriminatie van vrouwen? Is het dragen van een hoofddoek een uiting van onderdrukking? Ik heb daar mijn grote twijfels over. Feit is dat nù, dankzij deze ganse hetze, de geemancipeerde moslima’s, en die zijn er ook, pas onder druk zullen worden gezet tot het dragen van… Nù zullen westers denkende en levende moslimfamilies worden aangezet standpunt in te nemen door hun conservatievere achterban tot het kiezen van een kant en wordt van een hoofddoek dragen een statement gemaakt. En wees maar gerust, we zullen het geweten hebben. Als wij een “onze” vrouwen het recht geven diep gedecolleteerd en kort gerokt de straat op te gaan, wie zijn we dan wel een andere bevolkingsgroep uit te sluiten als deze dat niet wensen? Kijk naar oude foto’s, schilderijen… Niet zo heel lang geleden droegen ook onze vrouwen een hoofddeksel, heb mijn eigen grootmoeder zo gekend, het gebruik is gaandeweg in onbruik geraakt hier bij ons, maar zouden we ooit hebben overwogen het te verbieden? Waarom dan nu wel met andersdenkenden?
Integratie is het schijnargument tot dit verbod. Ik vrees dat het juist deze integratie zal zijn die als grote verliezer hieruit zal komen.
“Onze” vrouwen leven wel in “ons” land, nietwaar ?
De meesten van jullie hierboven zijn wereldverbeteraars van een -naïeve- weliswaar intellectuele “soort” hoor. Zie ook maar eens naar de standpunten in bvb Australië… Is dhr. Premier Howard dan ook een “onderdrukker” ? Het is juist hún vrije/democratische manier van denken die hen in conflict brengt met anderen. Hiér in België durft niemand nog iets zeggen of je komt in het “verdomhoekje” van rechts te zitten. Dààr zijn ze nog niét vergeten wat hun voorouders moesten presteren om de beschaving te hebben die ze vandaag koesteren. Véél van jullie éigen commentaren lijken wel een stuk de conclusie te zijn van wat er hier al jaren lang op assimilatie-gebied gecultultiveerd wordt en is een resultaat van jullie eigen falen/denken. Zoek het dan ook niet bij De Winter, dàt is pas voorbijgestreeft dié tactiek. Kijk eens in eigen boezem ?
Trouwens, mijn groot & overgrootmoeder droegen ook wel eens een sjaaltje (op de fiets e.d…) maar niet op school hoor !
Een sjaaltje toén, gaf niet weer wat sommige commentaarstukken hiervóór ons willen doen geloven.
Veel van dat soort opmerkingen zijn spijkers op laag water …!!! Dhr. Minister Chamberlain (U.K.) dacht óók dat hij een soort vrede had meegebracht na z’n ontmoeting met A. Hitler ! WAKKER worden aub ! Toégeven en ruimdenkendheid is niét altijd de beste reactie ! Wij staan inderdaad voor een eeuw welke de geschiedenis wéér zal veranderen, maar het we moeten wel een beetje met de voetjes op de grond blijven !
Ik stel voor dat dat de moslims dan ook hun eigen scholen bouwen in ons land, wat al een mooie toegift op zich is, niet? Ik weet niet of het bij hen in hun thuisland zou lukken/mogen moesten wij het proberen… Maar dat is er “al over” zeker ?
Inderdaad, mon cher Bernard Decock : de overheid kan in de publieke ruimte ‘kledingvoorschriften’ opleggen. En daar is een gefundeerde reden voor : algemeen belang, openbare orde en veiligheid, e.a. Naakt lopen bijv. is niet toegelaten en het gezicht volledig bedekken ook niet. Verkleed in Pietje de Dood of in koningin Fabiola enzo rondlopen of gemaskerd (behalve bij carnaval) kan ook niet. Wat het motief ook moge zijn. Waarom zouden de moslims dan in burka mogen rondlopen ?
Er is maar één oplossing : zoals in Frankrijk : algemeen verbod op het dragen van de hoofddoek (en andere opvallende kentekens) in onderwijs en publieke functies. Dan is de discussie voor eens en voor goed gesloten. Sindsdien is de rust in Frankrijk weergekeerd. De moslims hebben er zich bij neergelegd. Een overwinning voor de seculaire staat waar de godsdienst ondergeschikt is aan het algemeen belang.
Ik kan allen dit standpunt maar toejuichen .Ik ben niet meer van de jongsten en stuur de waarschuwing aan al wie het wil lezen ,open je ogen vooraleer de islam ze sluit.In oosterse landen vragen vrouwen om vrij te kunnen zijn en hun hoofddoek af te laten en ook een leven te mogen leiden zoals de mannen ,maar ze worden onderdrukt ,en dan komen bepaalden naar hier om dit te verwezenlijken.Studie’s hebben aangetoond dat pakweg over 40 a 50 jaar wij allemaal aan een moslimregime zullen onderworpen zijn ,steden zoals marseille is nu al zo, en puilen uit van moskeeén ,eenmaal ze in het parlement zitten is het met ons gedaan en dan worden wij zoals iran en afghanistan ,éénmaal waren dit landen zoals belgie nu ,en kijk nu eens daar .kan je inbeelden dat al onze westerse cultuur verdwijnt ,politiekers snappen dit nog altijd niet en kijken met een paardebril .In het kort geen hoofddoek en daar mee uit ,en al wat vreemd is en geen werk heeft enzv ,terug naar hun land van herkomst ,hetzelfde met de gevangenen ,hun straf in eigen land en het probleem is opgelost ,Het leger moet 100 miljoen besparen ,en aan de andere kant geeft men miljoenen euro’s aan asiel en vreemdelingen .Ons volk word het werk afgepakt ,Begrijpen jullie dat nog .
Andre (hierboven) denkt dat de hoofddoek van de Antwerpse schoolmeisjes het begin is van Afghaanse of Iraanse toestanden. Ja, dat zou kunnen op voorwaarde dat de Amerikaanse en Israëlische luchtmacht hier beginnen de huizen, scholen en hospitalen te bombarderen. Is dat de “westerse cultuur” die wij zo geweldig vinden? Bommen en verbodsbepalingen kweken fundamentalisme. Sedert “the war on terror” van George Bush is de aantrekkingskracht van de islam toegenomen – nogal logisch.
Andre is een verstandig logisch denkend man met de voetjes op grond! Sire, er zijn wél nog Belgen !
Voor dit vrijzinnig humanisme bedanken wij !
(Reactie op: het hoofddoekendebat gaat verder)
We stellen vast dat onze vrouwelijke moslim medeburgers steeds fout zitten, ofwel worden ze onderdrukt, en willen blanke, vrijzinnige mannen onmiddellijk voor hen opkomen ofwel zijn het furies die hun godsdienstige aanspraken moeten leren temperen.
Wie zich in zijn argumentatie beroept op de verlichting, zou beter enige wetenschappelijke fundering in zijn betoog inbouwen.
De auteur van het artikel “Het hoofddoekendebat gaat verder” , vertoont wel enige consistenstie, als hij wijst op de kansen op de arbeidsmarkt, die zoals gekend veel slechter zijn voor moslim medeburgers, misschien is het dan maar handig dat zij reeds op school aan deze discrimatie leren wennen.
Maar het gaat ons verstand te boven en ons gevoel van verdraagzaamheid voorbij, dat onze moslim medeburgers om rede dat zij op de arbeidsmarkt gediscrimineerd worden nogmaals zonder morren de gevolgen moeten dragen van een verkapt discriminerend schoolreglement..
Wij kunnen dan alleen maar respect opbrengen voor hun vorm van burgerlijke ongehoorzaamheid.
Het argument dat de vrijheid van moslimas die een hoofddoek wensen te dragen kan beperkt worden, om de vrijheid te waarborgen van deze die hem niet wensen te dragen, is zo één van die mythes geworden die als een mantra in de vrijzinnige milieus weerklinkt . Deze stelling wordt zonder enige kritiek als vanzelfsprekend aangenomen.
In een rechtvaardige samenleving lijkt het ons evident dat de vrijheid alleen kan beperkt worden om rede van de vrijheid zelve. Indien men in een open samenleving vaststelt dat rechten van medeburgers beperkt worden, dan moet men de moed hebben om diegenen aan te pakken die deze onderdrukking uitoefenen.
Wat betreft deze zogenaamde “druk “zou het misschien wel wijzer zijn om hier eens met duidelijker cijfers voor de dag te komen. Zo lezen wij in de studie van de Koning Boudewijnstichting “Belgische Marokkanen” dat 25 % van de Belgische-Marokkaanse vrouwen drukking hebben ondervonden betreffende hun kledij, van deze 25 % hebben 8 % aan deze druk toe gegeven. Dat maakt dat dus 2 % van de vrouwen tegen hun zin bepaalde kledij dragen, dit is zeker nog te veel maar het probleem wordt niet opgelost door nieuwe dwang- en verbodsbepalingen in te voeren.
Paul Scheffer wordt de laatste maanden in elk debat, te pas en te onpas aangehaald, In zijn boek “Het land van aankomst” kunnen we dankzij een zeer genuanceerde studie over migratie, en de problemen die hierdoor onstaan voor de beide partijen, leren inzien en begrijpen dat een andere aanpak, of andere inzichten zich opdringen.
Maar meer en meer merken we dat telkenmale we moslim medeburgers onze normen willen opdringen naar Scheffer verwezen wordt, maar volgens hem kan een hoofddoekverbod alleen bij werknemers in openbare dienst, daar waar het dragen van een uniform verplicht is.
De ludieke demonstratie van BOEH was een duidelijk teken van solidariteit en medeleven met een gediscrimineerde minderheidsgroep .
Vaak wordt hier opgeworpen dat de essentie van het debat hier uit te weg wordt gegaan, namelijk de te grote leerachterstand van kinderen van onze moslim medeburgers, wij zijn het daar volledig mee eens en denken dat het bestaan van concentratie scholen verantwoordelijk is voor deze leerachterstand .Maar waarom sturen zoveel progressieve vrijzinnigen hun kinderen per SUV of bakfiets naar “witte” scholen in de buitenwijken ?. De schoolresultaten van kinderen van moslim medeburgers zijn vaak erbarmelijk en de kloof tussen moslim en niet-moslimkinderen wordt er niet kleiner op.
Het is de taak van het onderwijs om voorstellen te doen om deze kloof te dichten, wachten op de volgende verloren generatie kan niet. Dergelijke problemen zullen niet opgelost worden door nieuwe drempels in te bouwen, wat denkt men nu te bereiken door sommige moslim meisjes uit te sluiten, zal men hierdoor de kansengelijkheid verbeteren? Is een versnelde integratie de sleutel tot maatschappelijk succes, de wetenschappelijke gegevens hieromtrent zijn eerder schaars. Deze vaak door dwangmaatregelen opgelegde integratie kan net zogoed tot maatschappelijk onaangepast gedrag leiden, vooral indien de maatschappij het verlangen tot integratie niet beantwoordt met gelijke mogelijkheden en kansen. Wij verwijzen hier naar de recente studie “Marokkaanse jeugddeliquenten: een klasse apart”( Gonneke Stevens et al. Universiteit Utrecht) waaruit zou kunnen blijken dat een integratie die niet aan de verwachtingen beantwoordt kan leiden tot onaangepast krimineel geedrag.
Dit lijkt ons veel belangrijker dan een fixatie op een een postchristelijk monocultureel seculier model dat nog stamt uit onze angst voor een dominerende religie.
Een vrijzinigheid die een karikaturaal spiegelbeeld wordt van een monotheïstische visie die zij bestreden heeft, hoeft voor ons niet. De seculiere samenleving is een middel om met verschillend-gelovigen en ongelovigen samen te leven, maar de verwezenlijking van een monoculturule laïciserende staat die alleen onze normen aanvaardt en waar alle uiterlijke tekens van religie uit de publieke ruimte moeten geweerd worden, lijkt ons een nieuwe vorm van intolerantie en deze visie van seculariteit dient dan ook bij de “gevaarlijke utopieën” gerangschikt te worden.
Danny Offermans
Lode Gepts
Offermans en Gepts (hierboven) brengen enkele nieuwe, zeer valable elementen aan. Knap gezien, goede documentatie.
Ik citeer “Zo lezen wij in de studie van de Koning Boudewijnstichting “Belgische Marokkanen” dat 25 % van de Belgische-Marokkaanse vrouwen drukking hebben ondervonden betreffende hun kledij, van deze 25 % hebben 8 % aan deze druk toe gegeven.” Dergelijk onderzoek bewijst weinig omdat het voorbij gaat aan de conditionering die uigaat van de cultuur waarin men opgevoed wordt. Dwz. in een moslim-milieu wordt het dragen van een hoofddoek als “normaal” ervaren. Verder vertelt deze studie weinig over de “vrijheid” van spreken, handelen, bewegen, denken. Het zijn juiste deze elementen waar wij als vrijzinningen dienen op te focuseren. Wellicht dienen we bepaalde “vrijheden” in te perken als ze uiteindelijk algemeen genomen resulteren in de onvrijheid van anderen. Jammer dat al onze dicussies uiteindelijk niets verhelpen aan het prangende probleem dat na twee of drie generaties beide culturen er nog steeds niet in slagen met elkaar te praten.
Beste,
Hoofddoeken principieel verbieden kan volgens mij niet, omdat het een inbreuk is op de individuele vrijheid. Het mogen dragen van een hoofddoek kan echter evenmin principieel worden afgedwongen. Als er technische of praktische redenen zijn, in een vak op school of op de werkvloer, om de hoofddoek te verbieden dan gaat dat voor. Ik geloof niet dat men in zonde leeft als men dan geen hoofddoek draagt, tenzij iemand dat kan bewijzen. Wanneer de hoofddoek gedragen wordt onder sociale druk is er ook een inbreuk op de
individuele vrijheid. Een school die dit vaststelt en het in strijd acht met haar project moet kunnen ingrijpen.
Werner Donné.
Ik ben het niet eens met het hoofddoekenverbod, en wel hierom. Eigenlijk is het een debat over de hiërarchie van waarden. Kern vraag: is het recht op onderwijs belangrijker dan het dragen van een hoofddoek? Stellers zeggen dat het recht op onderwijs belangrijker is, en wie meisjes oproept om niet naar school te gaan uit protest is achterlijk, want hij draait die hiërarchie om. Maar klopt dat wel? Zelfd de imam heeft het recht op onderwijs niet in vraag gesteld, de oproep om niet naar (die) school te gaan was een aktiemiddel, geen principiële keuze. In tegendeel, meteen werd gezocht naar middelen om dat recht op onderwijs te garanderen desnoods door het oprichten van een nieuwe school.
We kunnen ook even verder doordenken. Door de vraag te stellen: “Wat is belangrijker, recht op onderwijs of het dragen van een hoofddoek?” maken we het ons als vrijzinnigen gemakkelijk om te stellen dat wij de “juiste” keuze maken en in de hiërarchie van waarden het recht op onderwijs te laten primeren. Maar we kunnen de vraag ook anders formuleren: “Wat is belangrijker, recht op onderwijs of het niet-dragen van een hoofddoek?”. En dan komen we op het pijnpunt in de diskussie: wat in de meeste scholen gebeurt (de athenea van Antwerpen en Hoboken waren alleen de “laatste bekeerlngen”) is het ondergeschikt maken van het recht op onderwijs aan het niet dragen van de hoofddoek. Of men die hoofddoek nu beschouwd als een religieuw symbool of als een hoofddeksel maakt voor mij, als vrijzinnige, niet eens iets uit: het recht op onderwijs is voor mij zo belangrijk dat het al dan niet dragen van een hoofddoek daar geen rol mag bij spelen. Elke vrijheidsbeperking, opgenomen in een schoolreglement, is voor mij als vrijzinnig humanist enkel aanvaardbaar indien ze strikt noodzakelijk is om het onderwijsgebeuren in al zijn facetten vlot te laten verlopen. Ik weet dat in heel veel schoolreglementen al jaren kledingvoorschriften staan, en, eerlijk, ik stoor mij daar mateloos aan. Een hoofddeksel, een piercing in oorlel, navel, tong of wenkbauw, een blote schouder, een t-shirt met een afbeelding van Ché Guevara, ze behoren tot de persoonlijke levenssfeer van de leerling en er is geen enkele rationele reden om ze te verbieden. Ze maken deel uit van de verscheidenheid van onze samenleving, en het is goed dat de school de leerlingen vertrouwd maakt met die verscheidenheid, door alle leerlingen er in respect voor elkaar mee te leren omgaan. “Verboden te verbieden” – met de nodige zin voor nuance toegepast, is nog steeds een mooi motto. De enige aanvaardbare grens aan de vrijheid is de vrijheid van de anderen.
Even een “denkoefening”, altijd interessant, ook in een les NC Zedenleer:
Wanneer men het hoofddoekendebat uit de sfeer van de al dan niet verhulde islamfobie wil halen, is het goed om in de argumentatie de hoofddoek even te vervangen door het “topje” van een bikini. Mannen verbergen in zwembaden, op stranden enz. hun borstspieren en tepels niet, vele vrouwen – maar niet allemaal – wel. Er zijn nogal wat mannen (vaders, broers, echtgenoten) die niet willen dat hun dochter, zus, echtgenote zich in monokini vertoont, en dus druk uitoefenen om dat bovendeel toch maar te dragen – of zelfs een eendeling badpak. Is dat een reden om de monokini bij reglement als norm op te leggen, om die vrouwen, die graag in monokini zouden rondlopen, maar door hun omgeving onder druk worden gezet, tegen die druk te beschermen?